Brandwonden

In de apotheek zul je regelmatig vragen krijgen over brandwonden. Brandwonden vereisen een aparte aanpak. Het is belangrijk om bij brandwonden snel te handelen.

Brandwonden kunnen in ernst verschillen. Hoe ernstig de verbranding is, wordt weergegeven met graden, waarbij eerstegraads verbranding het minst erg is, en derdegraads het meest ernstig. Hieronder lees je wat je cliënten bij de verschillende brandwonden kunt adviseren.

Brandwonden door hete vloeistof

‘Ik deed de deur naar de keuken met een zwaai open. Bleek dat mijn dochter van veertien die dicht had gedaan omdat ze ons wilde verrassen met koffie en taart. Ze stond net met gloeiendhete koffie achter de deur. De koffie viel en kwam op haar linkerpols terecht. Snel hielden we haar pols onder de kraan. Het was veel ernstiger dan ik had gedacht. Een heel stuk huid werd eerst vlekkerig rood en kreeg vervolgens witte plekken en blaren. Het zag er niet goed uit.

Ik heb direct de huisarts gebeld. Die raadde aan de wond met huishoudfolie af te dekken en snel te komen. Daar kreeg ze een gelverband aangebracht. Tegen de pijn kon ze paracetamol gebruiken, viermaal twee tabletten van 500 milligram bij heftige pijn. Nou, dat had ze ook wel nodig. Na twee dagen werd de wond gecontroleerd en daarna is ze nog een aantal keren voor een verbandwissel geweest. Ook kreeg ze een tetanusprik omdat een brandwond de huid kwetsbaar maakt voor bacteriën. Het is inmiddels zes weken geleden, maar de huid is nog steeds vlekkerig en bobbelig. Waarschijnlijk duurt het een aantal jaar voor je er echt niets meer van ziet.’

Eerstegraads brandwond

Bij een eerstegraads verbranding zie je alleen een droge, rode plek op de huid. Er is geen sprake van een echte wond. Deze brandwond heeft na koeling met water verder geen behandeling of verband nodig. Bij pijn kun je paracetamol adviseren. De wond geneest binnen enkele dagen.

Oppervlakkige tweedegraads brandwond

Bij een oppervlakkige tweedegraads brandwond is de huid rozerood en glanzend en er ontstaan blaren. Meestal genezen deze brandwonden binnen twee weken.


Je verwijst de cliënt door naar de huisarts:

  • als er veel blaren zijn of als de blaren in het gezicht, op handen, voeten, geslachtsdelen of rond een gewricht zitten;
  • als de wond weer roder en pijnlijker wordt of als er geelgroen vocht (pus) uit komt;
  • als de cliënt koorts krijgt of zich ziek begint te voelen.

Diepe tweedegraads brandwond

Bij een diepe tweedegraads brandwond zie je een vlekkerig rozerood met witte plekken en blaren. Als de blaren kapotgaan, is de wond vochtig. De genezing van deze brandwonden duurt langer dan drie weken en er kunnen littekens ontstaan.

In principe moeten deze brandwonden beoordeeld en behandeld worden door een arts. Daarom verwijs je iemand met dit soort brandwonden altijd direct door naar de huisarts of eerste hulp. Adviseer de wond te koelen en die daarna af te dekken met huishoudfolie of een vet gaas met verband op de wond te doen en te bellen naar de huisarts of huisartsenpost.

Derdegraads brandwond
(witgeel, bruin, zwart)

Iemand met derdegraads brandwonden moet altijd gezien worden door een arts. De arts beoordeelt en behandelt de wond, vaak in een ziekenhuis of brandwondencentrum.

Meestal wordt het dode, verbrande weefsel voorzichtig verwijderd. Daarna wordt afgewacht of wordt de open brandwond bedekt met een huidtransplantaat dat van een andere plek op het lichaam wordt gehaald. Dat huidtransplantaat is zo dun dat de huid op de plek waar het vandaan komt vanzelf snel geneest. Een wondje dat kleiner is dan twee centimeter wordt meestal behandeld met een gelvormend verband.

In deze video van het Oranje Kruis wordt het verschil tussen de verschillende brandwonden uitgelegd.